Ważne zmiany w 2. i 3. filarze w Szwajcarii – co zmienia się dla osób ubezpieczonych?
Rada Federalna przyjęła zmiany dotyczące szwajcarskiego systemu zabezpieczenia emerytalnego. Obejmują one przede wszystkim filar 3a oraz pracownicze zabezpieczenie emerytalne – 2. filar (LPP/BVG).
Najbardziej istotna z punktu widzenia klientów zmiana dotyczy możliwości wskazywania osób uprawnionych do kapitału zgromadzonego w filarze 3a w przypadku śmierci.
Filar 3a: większa swoboda przy wskazywaniu osób uprawnionych od 1 czerwca 2027 r. w Szwajcarii
Od 1 czerwca 2027 roku osoby posiadające filar 3a w Szwajcarii będą miały większą swobodę w ustalaniu, kto otrzyma zgromadzony kapitał w przypadku ich śmierci.
Obecnie obowiązująca kolejność w pierwszej kolejności uprzywilejowuje pozostającego przy życiu współmałżonka lub zarejestrowanego partnera. Dzieci oraz inne osoby należące do kolejnej ustawowej grupy nie mogą obecnie zostać postawione na równi ze współmałżonkiem.Nowe przepisy to zmienią.
Posiadacz filaru 3a będzie mógł m.in. włączyć dzieci oraz inne osoby należące obecnie do drugiej grupy beneficjentów do pierwszej grupy, a następnie określić sposób podziału kapitału pomiędzy te osoby.W praktyce oznacza to, że osoba pozostająca w związku małżeńskim będzie mogła zdecydować, aby w przypadku jej śmierci kapitał 3a został podzielony np. pomiędzy współmałżonka i dzieci.Zmiana ma szczególne znaczenie dla rodzin patchworkowych, np. gdy jedno z małżonków posiada dzieci z wcześniejszego związku.Swoboda nie będzie jednak nieograniczona. Przy ustalaniu udziałów nie będzie można zmniejszyć udziału określonych osób należących do pierwszej lub drugiej grupy beneficjentów poniżej 10% kapitału 3a.Jeżeli posiadacz filaru 3a nie dokona żadnych zmian, dotychczasowa ustawowa kolejność beneficjentów pozostanie bez zmian.
Co to oznacza w praktyce?
Dla wielu osób będzie to dobry moment, aby ponownie sprawdzić:
-kto jest obecnie uprawniony do otrzymania kapitału z filaru 3a w przypadku śmierci,
-czy aktualna kolejność odpowiada obecnej sytuacji rodzinnej,
-w jaki sposób zabezpieczony jest współmałżonek lub partner,
-w jaki sposób zabezpieczone są dzieci, szczególnie dzieci z wcześniejszych związków,
-czy istniejące rozwiązania 3a są spójne z całościowym planowaniem majątkowym i spadkowym.
Szczególnie w przypadku rozwodu, ponownego małżeństwa, narodzin dzieci warto przeanalizować tę kwestię ponownie.
2. filar LPP: 13. renta AVS nie będzie uwzględniana przy ocenie adekwatności świadczeń
Kolejna zmiana wchodzi w życie 1 sierpnia 2026 roku.
Przepisy dotyczące 2. filaru przewidują określone limity służące ocenie, czy plan emerytalny danej instytucji jest adekwatny.W przypadku wynagrodzeń przekraczających ustawowo określony próg modelowa suma emerytury z 2. filaru oraz emerytury AVS nie powinna przekraczać 85% ostatniego wynagrodzenia podlegającego AVS przed przejściem na emeryturę.Wprowadzenie 13. renty AVS mogłoby spowodować, że w niektórych modelach limit ten zostałby przekroczony, co mogłoby prowadzić do konieczności obniżenia przyszłych świadczeń przewidzianych regulaminem kasy emerytalnej.Rada Federalna zdecydowała więc, że 13. renta AVS nie będzie uwzględniana w tym obliczeniu.Oznacza to, że samo wprowadzenie 13. renty AVS nie powinno powodować konieczności obniżenia przyszłych świadczeń z 2. filaru ze względu na przekroczenie wspomnianego limitu.Pierwsza 13. renta AVS zostanie wypłacona w grudniu 2026 roku.
Kasy emerytalne: nowe możliwości zabezpieczania ryzyka walutowego
Zmiany obejmują również sposób zarządzania aktywami przez instytucje 2. filaru.Kasy emerytalne będą mogły w ściśle określonych przypadkach wykorzystywać transakcje repo do krótkoterminowego pozyskiwania płynności, między innymi w związku z zabezpieczaniem ryzyka walutowego.Rozwiązanie podlega ścisłym ograniczeniom dotyczącym zarówno wysokości transakcji, jak i czasu ich trwania.Dla osób ubezpieczonych zmiana ta nie wymaga żadnego działania. Dotyczy przede wszystkim zarządzania płynnością i ryzykiem inwestycyjnym przez instytucje emerytalne.
Najważniejsza zmiana dla posiadaczy filaru 3a
Z punktu widzenia indywidualnego klienta największe praktyczne znaczenie ma zmiana dotycząca osób uprawnionych do kapitału 3a po śmierci posiadacza.Jeżeli masz już filar 3a – szczególnie jeżeli posiadasz kilka rachunków lub polis 3a – warto odpowiednio wcześniej sprawdzić, w jaki sposób rozwiązana jest kwestia beneficjentów.
Dotyczy to szczególnie osób:
-pozostających w drugim małżeństwie,
-posiadających dzieci z wcześniejszego związku,
-których sytuacja rodzinna zmieniła się od momentu zawarcia umowy 3a,
-które od wielu lat nie aktualizowały swojej dokumentacji emerytalnej.
Warto spojrzeć na zabezpieczenie emerytalne całościowoFilar 3a to nie tylko możliwość uzyskania korzyści podatkowych.Jest również elementem zabezpieczenia rodziny, planowania emerytalnego i – w przypadku śmierci – przekazania części zgromadzonego majątku określonym osobom.Dlatego przy zmianach przepisów warto przeanalizować nie tylko sam filar 3a, ale również AVS, 2. filar, ubezpieczenia na życie, sytuację rodzinną oraz planowanie majątkowe i spadkowe.
Chcesz sprawdzić swoją sytuację?
Jeżeli chcesz sprawdzić, jak nowe przepisy mogą wpłynąć na Twoją sytuację i czy obecna struktura zabezpieczenia odpowiada Twoim potrzebom, zapraszam do indywidualnej konsultacji.
Źródło: Rada Federalna / Federalny Urząd Ubezpieczeń Społecznych (OFAS/BSV), zmiany OPP 2 i OPP 3 przyjęte 12 czerwca 2026 r.
